Dla odwiedzających okolice Cieszanowa gości, już na pierwszy rzut oka widoczne stają się sporych rozmiarów kompleksy leśne oraz bogata i różnorodna fauna i flora. Nic więc dziwnego, że patrząc na panoramę ziemi cieszanowskiej nie trudno oprzeć się wrażeniu dziewiczości tych terenów. A zobaczyć i podziwiać można tu naprawdę sporo. Granice gminy Cieszanów obejmują swym zasięgiem niezwykle interesujący region geograficzny i stanowią doskonałe miejsce do spędzenia urlopu lub wczasów.

Znaczna część gminy Cieszanów porośnięta jest lasami. W lasach spotkać można olchy, graby, brzozy, buki, lipy, modrzewie, a także dęby i jodły. Poszycie leśne to głównie leszczyna, jałowiec, jarzębina, kruszyna, jeżyna i malina, a w runie spotykamy borówkę, czernicę, zawilec, barwinek, konwalię majową, wrzos, paproć orlistą, różne gatunki widłaków. Lasy obfitują w rozmaite gatunki grzybów, głównie: podgrzybki, kurki, borowiki, gąski, rydze i maślaki. Część lasów rośnie w obszarze strefy chronionej. Z rzadko spotykanych chronionych roślin i grzybów można zobaczyć bluszcz pospolity, barwinek pospolity, soplówkę jodłową, szmaciak gałęzisty, wawrzynek - wilcze łyko, sałatnicę leśną i widłak jałowcowaty.

Świat zwierząt na tym terenie tworzy wyjątkowo bogatą i różnorodną rodzinę. W czasie wędrówek po lasach natknąć się można na jelenia europejskiego, sarnę, dzika, łosia, lisa i borsuka, a czasami pojawiają się też wilki i jenoty. W dużej ilości spotykamy zające, jeże, wiewiórki. Występują też kuny i susły. W okolicach Gorajca pojawiają się rysie. Nad rzekami i stawami można zaobserwować wydry i piżmaki. W niektórych rzekach występują raki i węgorze. Wśród drzew i krzewów gnieżdżą się myszołowy, orliki grubodziobe, słonki, puszczyki, lelki, dzięcioły, wilgi, kruki i czeczotki.

Pojawia się także rzadki ptak syberyjski - orzechówka długodzioba, muchołówka białoszyja, gołąb siniak, rzadkie dzięcioły: białogrzbietowy oraz trójpalczasty, a także płochacz i pokrzywnica. W śród gadów, płazów i ryb w dolinie Tanwi, można spotkać rzadkiego dziś żółwia błotnego. Do osobliwości należą: padalec turkusowy, gniewasz plamisty oraz waż Eskulape największy z węży żyjących w Polsce. W lasach wilgotnych można spotkać bardzo często żmiję oraz mieszkankę lasów górskich - salamandrę plamista. W bystrych wodach potoków trafia się pstrąg potokowy.

Duże obszary leśne na Płaskowyżu Tarnogrodzkim należą do strefy obszarów chronionych. W pobliżu Cieszanowa położony jest jeden z najciekawszych rezerwatów przyrody o nazwie "Jedlina". Zajmowane przez niego tereny rozciągają się pomiędzy Chotylubiem, a Załużem. Został założony w 1995 r. w obrębie kompleksu "Wielki Las" i obejmuje obszar 66,97 ha. Rośnie w nim, jak sama nazwa wskazuje, przede wszystkim starodrzew jodłowy. Jest to jedyny tego typu drzewostan między Sanem a granicą państwa i ewenement w skali Płaskowyżu Lubaczowskiego. W Kotlinie Sandomierskiej jodła występuje na niezbyt licznych i rozproszonych stanowiskach, rzadko tworzy lite drzewostany. Ten z okolic Nowego Sioła i Chotylubia jest wyjątkowy. Obszar tutejszej jedliny stanowi północną granicę występowania gatunku. Wiele rosnących tu drzew ma pomnikowe wymiary.


W fazie projektów są dwa kolejne rezerwaty. Pierwszy z nich to Rezerwat "Tepiły". Zlokalizowany będzie nad rzeką Pauczą, na granicy gminy Cieszanów i Narol. Najprawdopodobniej zajmie obszar wielkości około 190 ha. Drugi to Rezerwat "Bruszczyn". Zakłada się, że obejmie fragment kompleksów leśnych we wschodniej części cieszanowskiej gminy. Jego część wyznaczać będą potoki Gnojnik i Buszcza. Sporą atrakcją turystyczną są licznie rozsiane na terenie gminy pomniki przyrody. Na płaskowyżu jest ich 21, w tym 15 pojedynczych drzew i krzewów oraz 6 grup drzew i szpalerów. Jedno z najciekawszych tego typu drzew to dąb szypułkowy rosnący przy drodze z Cieszanowa do Oleszyc. Jego obwód wynosi 440 cm, a wysokość 20m.